چهارمین کنگره بین‌المللی «علوم انسانی اسلامی»
16/04/1396

در لبیک به سخنان رهبر معظم و حکیم انقلاب اسلامی در دیدار با اساتید دانشگاه‌ها (۳۱خرداد۱۳۹۶) در مورد ضرورت نظریه‌پردازی و تولید دانش برای دستیابی به الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، به عنوان سند فرادست همه‌ی اسناد نظام جمهوری اسلامی ایران، دبیرخانه کنگره بین‌المللی علوم انسانی اسلامی پس از تجربه‌ی برگزاری همایش‌ها و کنگره‌های متعدد و با توجه به ارتباط گسترده و ممتد با جامعه علمی کشور و خارج از کشور، کمیسیون تخصصی الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت را با همکاری مراکز علمی کشور از جمله دانشگاه معارف اسلامی، در کنار کمیسیون‌های دوازده‌گانه‌ی خود (البته با رویکرد ویژه و خاص) راه‌اندازی می‌کند. بنابراین از همه‌ی صاحب‌نظران، اساتید و پژوهشگران به‌ خصوص جوانان مومن و انقلابی تقاضا می‌کنیم که در این راه و مسئولیتی که برعهده گرفته‌ایم، یاری‌رسان ما باشند.
برنامه‌ی اجمالی این کمیسیون، تولید حداقل دو جلد از «کتاب نظریه» و جذب بدون محدودیت مقالات علمی ـ پژوهشی در حوزه‌های مبانی، نظریه، راهبردها و شاخص‌های پیشرفت به علاوه‌ی طراحی خرده‌نظام‌های الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت خواهد بود.


www.icih.ir کنگره بین‌المللی علوم انسانی اسلامی
 

محورهای کنگره
محورهای میان‌رشته‌ای:
فلسفه و روش‌شناسی علوم انسانی اسلامی
مدیریت تحول علوم انسانی
تمدن نوین اسلامی
آموزش و پرورش و تحول بنیادین در علوم انسانی

محورهای رشته‌ای:

اقتصاد اسلامی
تعلیم و تربیت اسلامی
جامعه‌شناسی و ارتباطات اسلامی
روانشناسی اسلامی
علوم سیاسی اسلامی
فقه و حقوق اسلامی
مدیریت اسلامی
هنر و معماری اسلامی

موضوعات پیشنهادی
تذکر: امکان ارسال مقاله خارج از موضوعات پیشنهادی نیز وجود دارد و موضوعات ذیل، اولویت کمیسیون های کنگره هستند.

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «فلسفه و روش‌شناسی علوم انسانی اسلامی»
· بخش اول: کلیات
مفاهیم و تعاریف (نظریه، فروض، اصول موضوعه، مبانی، علم، علوم انسانی و فلسفه‌ی علوم انسانی)
روش نظریه‌پردازی در فلسفه‌ی علوم انسانی

بخش دوم: فلسفه‌ی علوم انسانی متعارف
بررسی انتقادی تعریف و ماهیت علوم انسانی متعارف
بررسی انتقادی مبانی، غایات و کارکردها علوم انسانی متعارف
بررسی انتقادی موضوعات و مسایل اساسی علوم انسانی متعارف
بررسی انتقادی قلمرو و طبقه‌بندی علوم انسانی متعارف
بررسی انتقادی روش شناسی علوم انسانی متعارف

· بخش سوم: فلسفه‌ی علوم انسانی اسلامی
تعریف و ماهیت علوم انسانی اسلامی
مبانی هستی‌شناختی (مبانی خداشناختی، جهان‌شناختی و انسان‌شناختی) علوم انسانی اسلامی
مبانی معرفت‌شناختی علوم انسانی اسلامی
مبانی ارزش‌شناختی علوم انسانی اسلامی
موضوع علوم انسانی اسلامی
مسائل اساسی علوم انسانی اسلامی
غایت و کارکردهای علوم انسانی اسلامی (تفسیر، تغییر و…)
قلمرو و طبقه‌بندی علوم انسانی اسلامی

· بخش چهارم: روش‌شناسی علوم انسانی اسلامی

· بخش پنجم: فلسفه علوم انسانی اسلامی در حوزه های مختلف علم
فلسفه اقتصاد اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه جامعه‌شناسی اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه روان‌شناسی اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه علوم سیاسی اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه تاریخ اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه تعلیم و تربیت اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه مدیریت اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)
فلسفه حقوق اسلامی (غایت، کارکردها، مسائل و…)

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «مدیریت تحول علوم انسانی»
• مبانی فلسفی و معرفت‌شناسی علوم انسانی اسلامی
• مبانی نظری و پیش‌فرض‌های تحول علوم انسانی و ارائه نظریه مختار
• نقطه عزیمت، نقشه راه و روندنمای دستیابی به الگوی راهبردی تحول علوم انسانی
• نقش معرفت‌شناسی سیستمی و تفکر سیستمی خلاق و نظام‌گرا در تدوین الگوی راهبردی تحول علوم انسانی
• چالش‌ها و موانع فراروی تحول و کاربردی‌سازی علوم انسانی با تاکید بر آسیب‌شناسی محیطی
• الزامات علمی و راهکارهای عملی در فرآیند نظریه‌پردازی و تولید تفکر دینی در زمینه تحول بنیادین علوم انسانی
• ارائه الگوی راهبردی تحول علوم انسانی به اقتضای ج.ا.ا

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «اقتصاد اسلامی»
۱- مبانی اقتصاد اسلامی
۱٫۱٫ مبانی فلسفی (هستی شناختی، معرفت شناختی و انسانشناختی) اقتصاد اسلامی
۱٫۲٫ مبانی ارزش‌شناختی (فقهی و اخلاقی) اقتصاد اسلامی
۲- .روش‌شناسی اقتصاد اسلامی
۳- .نظریه اقتصاد اسلامی
۳٫۱٫ مصرف در نظریه اقتصاد اسلامی
۳٫۲٫ تولید در نظریه اقتصاد اسلامی
۳٫۳٫ بازار در اقتصاد اسلامی (بازار کالا و خدمات، بازار کار اسلامی، بازار سرمایه اسلامی، بازار پول (بانکداری اسلامی) و تجارت خارجی)
۳٫۴٫ دولت در نظریه اقتصاد اسلامی
۳٫۵٫ پیشرفت در نظریه اقتصاد اسلامی
۴- الگوهای کاربردی اقتصاد اسلامی
۴٫۱٫ الگوی صدر اسلام
۴٫۲٫ الگوی جمهوری اسلامی ایران
۴٫۳٫ الگوی سایر کشورهای اسلامی
۵- فرهنگ و اقتصاد
۶- عدالت اقتصادی
۷- اقتصاد دانش بنیان
۸- اقتصاد و حقوق
۹- اقتصاد وسیاست
۱۰- محور ویژه کنگره چهارم: اقتصاد اسلامی، اقتصاد مقاومتی و سبک زندگی
۱۱- آسیب‌شناسی اجرای بانکداری بدون ربا در ایران.

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «تعلیم و تربیت اسلامی»
محور اول: مبانی تعلیم و تربیت اسلامی
– مبانی فلسفی تعلیم و تربیت اسلامی (مبانی هستی شناسی، معرفت شناسی، ارزش شناسی و …)
– مبانی فقهی و حقوقی تعلیم و تربیت اسلامی
– مبانی اجتماعی، سیاسی، تاریخی، اقتصادی، فرهنگی تعلیم و تربیت اسلامی
محور دوم: نظریه تعلیم و تربیت اسلامی
– انواع نظریه‌های تعلیم و تربیت اسلامی (نظریه‌های تربیت اسلامی به تفکیک سن و جنس)
– تبیین تعلیم و تربیت اسلامی از منظر فیلسوفان، مربیان واندیشمندان اسلامی
– نقد نظریه‌های موجود تربیتی از منظر تعلیم و تربیت اسلامی
محور سوم: نسبت‌شناسی تعلیم و تربیت اسلامی با سایر علوم
– نسبت‌شناسی تعلیم و تربیت اسلامی با علوم تربیتی
– نسبت‌شناسی تعلیم و تربیت اسلامی با روانشناسی و جامعه‌شناسی
– نسبت‌شناسی تعلیم و تربیت اسلامی با علوم سیاسی
محور چهارم: روش‌شناسی پژوهش تعلیم و تربیت اسلامی
– مبانی روش شناختی پژوهش در تعلیم و تربیت اسلامی
– انواع روش‌های تحقیق کمی و کیفی در تعلیم و تربیت اسلامی
– نقد و مقایسه روش‌های موجود در مطالعات تعلیم و تربیت اسلامی
محور پنجم: تعلیم و تربیت اسلامی و تربیت تمدن ساز
– تمدن نوین اسلامی و تعلیم و تربیت اسلامی
– سبک زندگی و تعلیم و تربیت اسلامی
– مهدویت، انتظار و تعلیم و تربیت اسلامی
محور ششم: اسناد بالادستی زمینه ساز تعلیم و تربیت اسلامی
– سند چشم انداز
– سند تحول بنیادین نظام آموزش و پرورش و برنامه درسی ملی
– سند جامع علمی کشور و اسلامی شدن دانشگاه‌ها
محور هفتم: ساحت‌شناسی تعلیم و تربیت اسلامی
– ساحت تربیت دینی و اخلاقی، ساحت تربیت زیستی و بدنی
– ساحت تربیت سیاسی و اجتماعی، ساحت تربیت علمی و فناوری
– ساحت تربیت هنری و زیبایی شناسی
– ساحت تربیت جنسی و عاطفی
محور هشتم: فضای مجازی و تعلیم و تربیت اسلامی
– تربیت اسلامی در فضای مجازی
– فرصت‌ها و تهدیدهای فضای مجازی در ارتباط با تعلیم و تربیت اسلامی
– فناوری اطلاعات و ارتباطات و تعلیم و تربیت اسلامی
محور نهم: روش‌ها، عوامل و چالش‌های پیش‌رو تعلیم و تربیت اسلامی
– روش‌های تعلیم و تربیت اسلامی
– عوامل زمینه‌ساز تحقق تعلیم و تربیت اسلامی (خانواده، مدرسه، رسانه، نهادهای غیر دولتی و…)
– چالش‌ها و آسیب‌های فردی و اجتماعی، درون‌زا و برون‌زا و … پیش رو تعلیم و تربیت اسلامی
محور دهم: مباحث کاربردی در تعلیم و تربیت اسلامی
– جهانی شدن، حقوق بشر و تعلیم و تربیت اسلامی
– خرده فرهنگ‌ها و تعلیم و تربیت اسلامی
– تفکرات تکفیری و تعلیم و تربیت اسلامی

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «جامعه شناسی و ارتباطات اسلامی»
جامعه‌شناسی اسلامی:
الف) روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی اسلامی (در این بخش مقاله‌ها می‌تواند به صورت تطبیقی هم ارائه گردد.)
مبانی هستی‌شناسی اجتماعی اسلامی
مبانی معرفت‌شناسی اجتماعی اسلامی
روش‌شناسی علوم اجتماعی اسلامی
روش‌های تحقیق در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
ب) نظریات در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
نظریه‌پردازی‌های صورت گرفته در تاریخ تفکر اجتماعی اسلامی
نظریه‌های ارائه شده در دوره‌ی معاصر توسط متفکرین مسلمان
نظریه‌پردازی‌های صورت گرفته بعد از انقلاب اسلامی
مکتب‌های موجود در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
مطالعه‌ی تطبیقی مکتب‌های موجود در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
ج) مسائل نظریه‌پردازی در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
د) مسائل روشی‌شناختی در علوم اجتماعی (جامعه‌شناسی) اسلامی
ه) مسائل اجتماعی خاص در جوامع مسلمانان
انواع مسائل و آسیب‌های اجتماعی (اعتیاد، طلاق، فقر، فحشا، مسائل جنسی و…) تحلیل عوامل شکل‌گیری و راه‌های پیشگیری و درمان مبتنی بر اندیشه اسلامی
نقاط قوت و نقاط ضعف زندگی اجتماعی اسلامی در جهان معاصر
مسائل نشئت گرفته از جریان جهانی‌شدن در جوامع اسلامی
جهانی‌شدن از دیدگاه جامعه‌شناسی اسلامی

موضع جامعه شناسی اسلامی در مقابل مدرنیزم و فرامدرنیزم
و) مباحث ویژه
جامعه و اقتصاد
جامعه و حقوق
جامعه و سیاست
جامعه و مسائل فردی و روان‌شناختی
جامعه و مسائل فرهنگی
علم و اجتماع
جامعه‌شناسی معرفت

ارتباطات اجتماعی:

مبانی ارتباطات اسلامی
روش تدوین مدل ارتباطی اسلامی: چالش‌ها و فرصت‌ها
تأسیس شبکه‌های اجتماعی اسلامی
اخلاقی‌کردن وسایل ارتباط جمعی و فناوری‌های نوین ارتباطی و اطلاعاتی
راهکارهای کاهش نابرابری جریان اطلاعات بین دنیای غرب و دنیای اسلام
چگونگی تبدیل جنگ نرم یا تهاجم فرهنگی به یک مسئله اجتماعی در کشورهای اسلامی (با تأکید بر ایران)
مساله‌شناسی وسایل ارتباط جمعی در کشورهای اسلامی (با تاکید بر ایران)
اسلامی‌شدن علوم ارتباطات (روزنامه نگاری، روابط عمومی، پژوهش در ارتباطات و غیره)
مدرن‌سازی منبر به عنوان یک رسانه اسلامی
نقش وسائل ارتباط جمعی و فناوری‌های نوین ارتباطی در جنبش‌های اجتماعی اسلامی (با تاکید بر بیداری اسلامی)
چگونگی نهادینه‌سازی هنجارها و معنویت اسلامی با بهره‌گیری از وسایل ارتباط جمعی
رابطه وسایل ارتباط جمعی و نظام اجتماعی ـ فرهنگی در کشورهای اسلامی

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «روانشناسی اسلامی»
محور اول – ماهیت، چیستی و چشم انداز روانشناسی اسلامی:
• ضرورت روانشناسی اسلامی
• اهداف روانشناسی اسلامی
• موضوع روانشناسی اسلامی
• قلمرو روانشناسی اسلامی
• جایگاه روانشناسی اسلامی در هندسه معرفتی اسلام (رابطه روانشناسی اسلامی با سایر علوم اسلامی نظیر فقه، تفسیر، فلسفه، کلام، اخلاق، عرفان، و …)
• تفاوت‌ها و مشابهت‌های روانشناسی اسلامی با روانشناسی معاصر
• وضعیت موجود و مطلوب روانشناسی اسلامی
• و…
محور دوم – مبانی پارادایمی روانشناسی اسلامی و نحوه تأثیر آن بر نظریه روانشناسی:
• مبانی هستی شناختی
• مبانی انسان شناختی
• مبانی معرفت شناختی
• مبانی ارزش شناختی
• و…
محور سوم – روش شناسی و روانسنجی در روانشناسی اسلامی:
• ارزیابی روش های متداول در روانشناسی معاصر
• جایگاه و قلمرو روش تجربی در روانشناسی اسلامی
• آزمون‌ها در روانشناسی اسلامی (مبانی، فرایند ساخت، حوزه کاربرد، و معرفی مقیاس‌های موجود)
• تدوین چارچوب‌های نظری و کاربرد روش اجتهادی در روانشناسی اسلامی
• قلمرو و کاربرد روش‌های درون نگری در روانشناسی اسلامی (روش‌ های درون نگری در رویکردهای فلسفی، عرفانی، و …)
• جایگاه و قلمرو روش های تعقّلی در روانشناسی اسلامی
• و…
محور چهارم-نظریه پردازی در روانشناسی اسلامی:
• خانواده
• شخصیت
• سبک زندگی
• انگیزش و هیجان
• یادگیری
• رشد
• روانشناسی اجتماعی
• مشاوره و درمان
• و….
محور پنجم – کاربردهای روانشناسی اسلامی:
• حکومت
• نهادهای قضایی
• مدیریت شهری
• آموزش و پرورش
• نیروهای نظامی و انتظامی
• خانواده
• بهداشت و درمان
• رسانه
• و…
محور ششم- فراتحلیل در باب مطالعات مرتبط با روانشناسی اسلامی (گذشته، دوره معاصر):
• در ایران
• در سایر کشورها

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «علوم سیاسی اسلامی»
الف) فلسفه علوم سیاسی اسلامی
• چیستی؛ مولفه‌ها و شاخص‌های دانش سیاسی اسلامی؛
• متدلوژی اجتهاد و کاربست آن در دانش سیاسی اسلامی،
• روش‌شناسی دانش سیاسی اسلامی،
• مختار بودن انسان و بازتاب آن در دانش سیاسی اسلامی؛
• بررسی انتقادی روش‌های رایج در جمهوری اسلامی ایران در بررسی مفاهیم سیاسی اسلامی.
ب) نظریه‌پردازی در دانش سیاسی اسلامی
• بررسی انتقادی نظریات مطرح در ساحت علوم سیاسی اسلامی در جمهوری اسلامی ایران؛
• بررسی انتقادی نظریه‌های مشروعیت در نظام ولایی؛
• تبیین نظریه کارآمدی در اندیشه سیاسی اسلامی و نقد نظریه‌های رقیب؛
• نظریه مردمسالاری دینی در اندیشه حضرت امام و مقام معظم رهبری؛
• نظریه مشروعیت در اندیشه اسلامی؛
• نظریه امنیت در فقه اسلامی؛
• نظریه قدرت در اندیشه اسلامی؛
• نظریه آرمان‌گرایی واقع‌گرا در روابط بین‌الملل اسلامی؛
• تحلیل نسبت آرمان‌گرایی و واقع‌گرایی در اندیشه سیاسی اسلامی.
ج) مسائل دانش سیاسی اسلامی
• الگوی ساختار سیاسی اسلامی؛
ل تحلیل رفتار ج.ا.ا در سیاست خارجی و نسبت آن با نظریه‌های رایج در روابط بین‌الملل؛
• تحلیل رفتار ج.ا.ا در حوزه امنیت و نسبت آن با نظریه‌های رایج در زمینه امنیت؛
• الگوی ساختار سیاسی در کشورهای اسلامی بر مبنای اندیشه اسلامی.
د) دانش سیاسی اسلامی و جمهوری اسلامی ایران
• نظام ولایی و نظام سلطه، تحلیل رویکردها و سناریوها؛
• آسیب‌شناسی نظام انتخابات در جمهوری اسلامی ایران و ارائه الگوی بدیل؛
• بررسی نظریه‌های مطرح در تحلیل کارآمدی نظام جمهوری اسلامی ایران و ارائه نظریه بدیل.

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «فقه و حقوق اسلامی»
محورهای اصلی:
۱) فلسفه فقه (با تأکید بر حل معضلات جهان معاصر)
۲) فلسفه حقوق (با تأکید بر حل معضلات جهان معاصر)
۳) روش‌شناسی فقه و حقوق
۴) فقه و اخلاق
۵) فقه و آینده‌پژوهی
۶) جریان‌شناسی فقه
۷) جریان‌شناسی حقوق
۸) فقه و جریان‌های تکفیری
۹) فقه و حقوق و عدالت
مسائل فقه و حقوق:
۱) فقه و حقوق در فضای مجازی و درباره فضای مجازی
۲) فقه و حقوق دانش هسته‌ای
۳) فقه و آزاداندیشی
۴) فقه و حقوق زیست‌فناوری
۵) فقه و حقوق محیط زیست
۶) فقه و حقوق و اقتصاد مقاومتی
۷) فقه و حقوق و اقتصاد دانش‌بنیان
۸) دولت و خانواده
۹) فقه و حقوق علم و فناوری
۱۰) فقه و سیاست جنایی
۱۱) فقه و آزادی‌های عمومی

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «مدیریت اسلامی»
الف) مبانی بنیادین و روش‌های تولید مدیریت اسلامی
۱) روش های پژوهش‌ مدیریتی در منابع اسلامی
۲) روش های استخراج الگوهای مدیریتی از منابع اسلامی
۳) بایسته‌های روش‌های تحقیق تجربی مطلوب جهت تحقیقات میدانی در جامعه اسلامی.

ب) مدیریت اسلامی در عرصه داخلی

۱) تعاملات و ارتباطات بین الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، مدیریت جهادی و اقتصاد مقاومتی با مدیریت اسلامی
۲) مدیریت اسلامی در صحنه اجرا و عمل (الگوها، کاربردها، نتایج)
۳) الگوسازی و نظریه‌پردازی از تجارب مدیران اسلامی
۴) موضوع‌شناسی مدیریت اسلامی در فضای داخلی (آسیب‌شناسی، مسئله‌یابی، اولویت‌بندی)

ج) مدیریت اسلامی در عرصه جهانی با تاکید بر جهان اسلام

۱) تمدن نوین اسلامی و مدیریت اسلامی (گستره، بایسته، تعاملات)
۲) مدیریت اسلامی در صحنه اجرا و عمل جهانی (الگوها، کاربردها، نتایج)
۳) ضرورت‌ها و بایسته‌های مدیریت اسلامی در سطح جهانی
۴) موضوع‌شناسی مدیریت اسلامی در عرصه جهانی (آسیب‌شناسی، مسئله‌یابی، الگوسازی)

موضوعات پیشنهادی کمیسیون «هنر و معماری اسلامی»
۱) نسبت اسلام با فرآیندهای انسانی (فرآیندهای میان دانشی)؛
۲) بررسی های تطبیقی در مفهوم (زیبائی شناسی) از منظر اسلامی؛
۳) بررسی های تطبیقی در مفهوم (فلسفه و حکمت هنر) از منظر اسلامی؛
۴) بررسی تطبیقی در مفهوم (خیال و خلاقیت) از منظر اسلامی؛
۵) بررسی تطبیقی در مفهوم (رابطه ایده با پدیده و مخاطبین) از منظر اسلامی؛
۶) بررسی تطبیقی در مفهوم (رابطه انسان با محیط طبیعی) از منظر اسلامی؛
۷) بررسی تطبیقی در مفهوم (رابطه هنرمند با مخاطبین و جامعه شناسی هنر) از منظر اسلامی؛
۸) بررسی تطبیقی در مفهوم (رابطه انسان با فضا و محیط مصنوع با معماری و شهرسازی) ازمنظر اسلامی؛
۹) بررسی تطبیقی در مفهوم (تعامل ادراکی انسان با ایده های فضائی و هندسی در معماری)، از منظر اسلامی؛
۱۰) بررسی تطبیقی در مفهوم (تعامل ادراکی انسان با آرایه ها و نمادها) از منظر اسلامی؛
۱۱) بررسی تطبیقی در مورد مهمترین ویژگیهای راهبردی (مفهومی) و راه کارهای (عملی) در معماری و شهرسازی
بین تمدنهای مختلف با دوران اسلامی؛
۱۲) آسیب شناسی وضع موجود معماری و شهرسازی در کشورهای اسلامی و راه حل های آن؛
۱۳) نقشه راه معماری و شهرسازی اسلامی در جهت تحقق تمدن نوین مسلمانان؛
۱۴) بررسی تطبیقی از تجارب مثبت و منفی کشورهای مسلمان در حوزه معماری و شهرسازی؛
۱۵) روش تحقیق در مباحث میان دانشی نظیر هنر و معماری و شهرسازی از منظر اسلامی؛
۱۶) حقوق، فقه و اخلاق اسلامی در معماری و شهرسازی.



 

منبع خبر: معاونت پژوهش

ثبت نام ها
مطالب مرتبط
دریافت اطلاعات
دستاورد ها
دفترچه دروس سرفصل ها